İstanbul 16°
FatihAltayli

Fatih Altaylı

Diğer yazıları
detail banner reklam

Global tahterevallinin denge merkezi

Köşe Yazıları

Fatih Altaylı

Şubat 5, 2013

Global tahterevallinin denge merkezi

BİR Şanghay Beşlisi muhabbeti aldı başını gidiyor.

"AB olmazsa Şanghay Beşlisi olabilir" diye algılanınca Başbakan Erdoğan'ın sözleri, herkes mevzuya bir yerinden balıklama daldı.

Kimi diyor ki, "Şanghay Beşlisi'ndeki ülkelerin tamamı otoriter rejimler. Demokrasi yok. Onlara mı özeniyorsunuz?"

Kimileri "AB'den tümüyle vazgeçtiğinizi itiraf etmiş oldunuz" diye eleştiriyor.

Kimileri de "Sizi zaten oraya almazlar. Taleplerinizi reddedip duruyorlar" sözleriyle bizim memleketi küçümsüyor. Sanki "Beşli" çok matahmış gibi.

Bunların tamamına cevap yetiştirmeye kalkışmak bana göre "siyasi israf".

Bana göre de Şanghay Beşlisi faydasız bir iş.

BRIC bize daha iyi uyar gibi duruyor.

Ama benim asıl meselem bu değil.

Ben biraz hafıza tazelemek istiyorum.

Türkiye'nin Şanghay Beşlisi'ne katılmasını ilk isteyen AK Parti değil, Türkiye'nin bu beşliye altıncı olma olasılığını, AB'ye alternatif olarak yüksek sesle dile getiren ilk kişi de Başbakan Erdoğan değil.

Türkiye'nin önünde bir Şanghay Beşlisi seçeneğini ilk düşünen Türk Silahlı Kuvvetleri oldu aslında.

TSK'nın siyasete gırtlağa kadar battığı 28 Şubat döneminin devamında, AB ile bir türlü evlilikle sonuçlanmayan ve AB'nin bizi umuma açık yerlerde alenen "öpüp koklayıp" nikâhsız birliktelik sürdürdüğü günlerde TSK'nın bir Şanghay Beşlisi projesi vardı.

Bunu kulislerde sık sık dile getirir, seçenek olarak aralarında tartışırlardı.

TSK içindeki bu fikir jimnastiklerini ilk olarak afişe eden ise bildik bir isim, Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri Orgeneral Tuncer Kılınç Paşa olmuştu.

O zaman herkes anlamıştı ki, Türk Silahlı Kuvvetleri ve Genelkurmay, AB'ye karşı böyle bir alternatif geliştirmişti.

O zaman bu fikir çok tartışılmış demokrat aydınlar buna karşı çıkarken, ulusalcı düşünürler "Neden olmasın" tezini ortaya atmıştı.

Ve görülen oydu ki, ordu içinde de bu fikrin epey bir taraftarı vardı.

Özellikle de generaller arasında.

Sonra zaman geçti.

Türkiye'de olmaz denilenler oldu, AK Parti güçlü bir iktidar oluşturdu.

Bu güçlü iktidar kalıcılığını gösterdi.

Türkiye'de güç odakları, yer ve el değiştirdi.

Askerlerin Şanghay Beşlisi aşkı unutuldu gitti.

Sonra Ergenekon ve Balyoz davaları açıldı. Genelkurmay Başkanlarının, kuvvet komutanlarının, ordu komutanlarının da aralarında bulunduğu pek çok general tutuklandı.

Söylenen şuydu:

"ABD müttefiki bir NATO ülkesinde bu kadar general tutuklanıyorsa bunda ABD'nin onayı ve hatta desteği vardır. Bu tutuklamaların perde arkasında bu generallerin bir dönem Türkiye'nin Rusya ve İran'la işbirliği yapmasını Batı'ya tehdit olarak yöneltmesi var. ABD yıllarca NATO şemsiyesi altında görev yapan bu generallerin Şanghay Beşlisi'ne göz kırpmasını NATO'ya ihanet olarak görüyor. Generallerden alınan bunun intikamıdır."

Bu davalar o türden bir intikam mıdır bilmem.

Emin olamam.

Ama dünyanın güç dengesinin Doğu'ya doğru kaydığını herkes gibi ben de görüyorum.

Bu dengede Çin en ağırlıklı güç.

Hindistan'ın rolü çok önemli.

Rusya enerjideki gücüyle kıymetli.

ABD ülke içi sorunlarını kısa zamanda çözemez, köhneleşen sosyal ve altyapısal durumu düzeltemezse, AB Türkiye'yi almamakta ısrar eder ve hantal toplumunu dinamikleştiremez, gençleşemezse 20 yıl içinde ağırlık dengesi gerçekten Doğu'ya kayar.

Çin'in dünya liderliği talebi olmamasına rağmen, Rusya bu liderliği alacak kapasiteyi barındırmamasına rağmen, Hindistan kendi iç sorunlarını çözememiş olmasına rağmen güç Doğu'nun olur.

Türkiye de burada Doğulu olarak yer edinir.

Ne kadar edinir onu da zaman gösterir.

Türkiye'nin günümüzdeki politikası 10 yıl önceki ham fikirden, ayakları yere basan bir noktaya geçmiştir.

Değişen güç dengesi içerisinde bu yeni oluşumun Doğu kanadında yer almak, geçmiş dengenin Batı kanadında yer almaktan farklı bir anlam ifade eder.

Biri diğerinin alternatifi değil, tam aksine global tahterevallinin tam orta yeri, denge merkezi olmak demektir.



NE ZAMAN ADAM OLURUZ?
Dünü bilmeden geleceği tahmin edemeyeceğimizi anladığımız zaman.

FatihAltaylı
X’te yanıtla

X’te yazı hakkında yorumlarınızı paylaşın.

  • Geçmiş yazılar

Tümü
Fon dolandırıcılığı seçmene nasıl anlatılıyor!
Köşe Yazıları
Fon dolandırıcılığı seçmene nasıl anlatılıyor!

Fatih Altaylı

Ekim 5, 2026

Amaç siyasi zararı azaltmak
Köşe Yazıları
Amaç siyasi zararı azaltmak

Fatih Altaylı

Ekim 4, 2026

TFF’de istifa ya da istifalar yakın
Köşe Yazıları
TFF’de istifa ya da istifalar yakın

Fatih Altaylı

Ekim 2, 2026

  • Videolar

Tümü
Fatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Türk bilardosu başarı mirasına sahip!" görseli
Dün
FatihAltaylı
YouTube
Güzin Müjde KarakaşlıFatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Türk bilardosu başarı mirasına sahip!"Hayattaki gerçek lüks, kaliteli bir uykudur. Kaliteli uyku deneyimini keşfetmek için Yatsan mağazaları ve yatsan.com’a davetlisiniz. www.yatsan.com Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim 00:00 Giriş 02:45 Bilardo ile nasıl tanıştı, hikâyesi nasıl gelişti? 06:01 Voleyboldan neden uzaklaştı? 09:06 İlk katıldığı şampiyonada derece yapabildi mi? 09:46 Üniversite ile bilardo beraber gidebildi mi? 11:36 İyi bir ıstaka kaç para? 13:41 3 senede bilardo çözülebilir mi? 14:55 Bir bilardo şampiyonu kaç saat bilardo oynar? 16:01 Türkiye’de bilardocular nasıl seçiliyor? 17:18 PBA sadece Kore’de mi var? 17:06 Bilardoda takımlar var mı, yoksa bireysel giden bir spor mu? 18:12 Bilardo pahalı bir iş mi? 18:47 Bilardodan para kazanabiliyor mu, avukatlıkla beraber nasıl yaptı? 19:52 Senede kaç turnuva var? 21:43 Türkiye 3 ana dalda şampiyon olan ülkelerden mi? 22:46 Türkiye’de kaç bilardocu var? 24:45 Bilardo yaşam tarzını etkiler mi? 26:02 Vuruş hesaplarını nasıl yapıyorlar? 29:52 Basit alınacak bir sayıyı daha havalı vurduğu oluyor mu? 30:41 Istakanın ucuna neden tebeşir sürülür? 32:35 Bilardoda masadan masaya fark olur mu? 35:14 Bilardoda kadınlar için de bir kıyafet düzeni var mıdır? 37:14 Evinde bir bilardo masası var mı? 39:35 Eskiye göre Avrupa’da bilardo daha mı az revaç görüyor? 41:16 Bilardonun bir yaşı var mı? 42:52 Bilardo bir centilmenlik sporu mu? 43:54 Beyaz topla başlayıp bitirilen eller oluyor mu? 44:40 Bilardonun simülatörü var mı? 45:52 Gelecek için bir şampiyonluk sözü verebilir mi? 48:16 Kapanış #işbirliği YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli Gazeteci - Yazar Fatih Altaylı, Youtube kanalına özel gündemi yorumluyor.
Ekim 4, 2026
Din, modern insanın hayatındaki yerini tamamladı mı? görseli
Dün
FatihAltaylı
YouTube
Prof. Dr. Ahmet Arslan & Fatih AltaylıDin, modern insanın hayatındaki yerini tamamladı mı?00:00 Giriş 02:14 Hazırladığı kitabı 04:04 Son zamanlarda neden din konusu üzerine çalışmalar yaptı? 23:02 Gelecekte dinleri ve inançları nasıl görüyor? 37:00 Sentetik akılda basiret olacak mı? 53:20 Aslında insanoğlu Matrix'te mi yaşıyor? 1:03:00 Psikoloji geleceğin bilimi mi? 1:09:35 Kapanış #işbirliği
Ekim 4, 2026
Hilux'un hızlı evrimi! Yeni Toyota Hilux görseli
3 Gün Önce
FatihAltaylı
YouTube
Fatih Altaylı ile Direksiyonda Teke TekHilux'un hızlı evrimi! Yeni Toyota HiluxYeni Toyota Hilux tüm gücüyle sahnede! Direksiyonda Teke Tek’in bu bölümünde Fatih Altaylı, gelişmiş arazi performansı ve sportif detaylarıyla öne çıkan bu özel versiyonu test ediyor. Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim
Ekim 2, 2026