FatihAltayli

Fatih Altaylı

Diğer yazıları
detail banner reklam

Soma bir insan hakları ihlalidir

Köşe Yazıları

Fatih Altaylı

Mayıs 21, 2014

Soma bir insan hakları ihlalidir

SOMA faciasının ilk günü yazdıklarımı hatırlayanınız var mı? Başlığım, "300 ölü, 76 milyon yaralı" idi. O sırada açıklanan kayıp sayısı 157 idi. Bana göre ise 300 kişi hayatını kaybetmişti. Çünkü Soma'daki tanıdıklar, daha ilk günde bana "sayıyı" vermişlerdi. Yine o yazıda kömürün oksijenle temas edip kendi kendine yandığını, madenlerde, özellikle de Soma'daki linyit ocaklarında bunun çok sık görüldüğünü, işletmenin buna önlem almamış olmasının affedilemez olduğunu yazdım. İşçileri kurtarmak için içeriye hava verilmesinin yangını körükleyeceğini ve kurtulma olasılığı olanları bile öldüreceğini anlattım. Madenlerin sorumluluğunun ELİ'de olduğunu hatırlattım. Devletin buraları ELİ, yani Ege Linyit İşletmeleri üzerinden denetlediğini ve bu denetimin doğru düzgün yapılmamış olabileceğini aktardım. İlk gün, benim masa başında yazdıklarımın hemen hepsi doğrulandı zaman içinde. Çünkü madencilik zor bir iştir ama "bilinmez" bir iş değildir. Ay'a seyahat etmek değildir. Gerekli önlemleri alırsanız, gerekli teknolojiyi kullanırsanız, üretimi artırırken giderleri azaltmak gibi bir hataya düşmezseniz, kolay kolay kaza olmaz. Olsa da bu kadar can kaybı olmaz. O acılı günlerde yazmadım ama şimdi yazabilirim. Maden sahibi, daha önce verdiği bir röportajda, "Üretimi yüzde birkaç yüz artırdığından, masrafları ise yüzde birkaç yüz düşürdüğünden" söz etmiş. Madencilikte bu mümkündür. Ama nasıl? Bunun tek bir yolu vardır. Daha fazla teknoloji. Yani kömür üretimini artırmak için maden içinde robotik makineler kullanmaya başlarsanız, kömürü işçiye değil de makineye kazdırırsanız, çalışan sayısını düşürüp mekanik sistemleri artırırsanız üretim artar, ama maliyet düşer. Yok eğer daha fazla kömürü sadece içerideki işçi sayısını çoğaltarak artırmaya çalışırsanız ve çalışma koşullarını geliştirecek adımları atmayarak maliyeti düşürürseniz kaza olur. Zaten o olana da kaza denmez. Bile bile lades olur. Soma'da olan da budur. Bile bile lades olmuştur. Enerji Bakanlığı'nın ilgili kurumlarının, Çalışma Bakanlığı'nın müfettişlerinin bunda çok büyük kusuru olduğu aşikârdır. Bu tarz bir işletme mantığı, ancak kapitalizmin hiçbir kural tanımadığı 18. yüzyılın sonu ve 19. yüzyılın başında var olabilir. Zaten Başbakan'ın söz ettiği kazalar da o dönemlerde meydana gelmiştir. Bugün kapitalizmin kalesi olan ülkelerde bile böyle bir işletmeye izin verilmez. İnsan haklarına saygılı ülkelerde, devletler bu tarz işletmelere izin vermezler. İzin verirlerse de bedelini öderler.   Havyar mı yiyecekti! ENERJİ ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız'ı hep doğru düzgün bir adam olarak tanıdım. Beyefendi, lafını sözünü bilen, AK Parti'ye hâkim olan arogans hastalığına yakalanmamış bir bakan olarak gördüm kendisini. Maden faciasından sonra da aynı tavrını sürdürdü. Ama kimse kusura bakmasın, facia sonrası kendisine yapılan övgülere hiç ama hiç katılamayacağım. Kaza yerine ilk giden bakanmış, gömleğini bile değiştirmeden olay yerinde kalmış, simit yemiş, çay içmiş falan filan. Peki bunları yapmayıp da ne yapacaktı? Bakanlığının sorumluluğu altında bulunan bir olay yerine gitmeyecek miydi? Saat başı kıyafet değiştirip gardırobunun zenginliğini mi gösterecekti? Soma'da bilini üzerine havyar sürüp onu mu yiyecekti? Madene hâkim bir tepeye masa kurdurup şampanya mı içecekti? Taner Yıldız yapması gerekeni, görevini yapmıştır. Nasıl ki ben yılda 365 gün gazete yapıyorum diye övgü beklemiyorsam Taner Bey de beklememelidir. Bir bakan ancak, "Görevi döneminde üretim şu kadar arttı ve tek bir kaza bile olmadı" diye övülür. Kaza yerine gitti diye değil. Ki zaten onun da övgü beklediğini zannetmiyorum. Sadece yalakaları durduramamıştır.   Hangi ülkede yayınlanmadı? FREEDOM House'un raporuna çakanlar farkında mı bilmiyorum ama Başbakanlık Danışmanı Yusuf Yerkel'in Soma'daki müthiş tekmesi, Patagonya'dan Nepal'e kadar dünyanın tüm büyük gazetelerinin birinci sayfasında haber oldu. Son olarak Himalayan isimli Nepal gazetesinde de gördüm uçan tekmeyi. Peki o fotoğraf hangi ülkenin büyük gazetelerinin 1. sayfasında yayınlanmadı. Ben söyleyeyim mi, siz mi tahmin edersiniz! Evet doğru bildiniz. "O" ülkenin büyük gazetelerinin hiçbiri bu tekmenin fotoğrafını 1. sayfasında yayınlamadı. Peki sizce neden? Fotoğrafta bir haber değeri olmadığı için mi, yoksa Freedom Forum mu?   Bumin'den Yusuf'a YUSUF Yerkel'in sakatlanmasına neden olan uçan tekmeyi görünce aklıma 54 yıl öncesi geldi. Mayıs değildi ama nisan ayıydı. Tam tamına 27 ve 28 Nisan 1960. İktidarda Demokrat Parti ve İstanbul'da Bumin Yamanoğlu adında bir polis memuru vardı. Öyle müdür falan değildi. Memurdu ama sıkı Demokrat Partiliydi. Adnan Menderes, İstanbul'a geldiği zaman "gönüllü" korumalığını yapardı. Bu yüzden de müdür olmadığı halde çok etkili ve çok yetkiliydi. İstanbul Üniversitesi'nde 27 Nisan'da başlayan ve 2 gün süren öğrenci olaylarında başrolde de bu Bumin Yamanoğlu vardı. Bakın rahmetli Ord. Prof. Sulhi Dönmezer o günü anlatırken kibarca nasıl anlatmış Bumin Yamanoğlu'nu: "Başlarında polis memuru Bumin Yamanoğlu, Polis Müdürü Zeki Şahin var. Bir de Müdür Muavini Yaşar Yiğit. Yaşar benim liseden sınıf arkadaşım. Ellerinde tabanca var hepsinin, hem de açıkta. Ben hemen ona koştum, 'Yahu siz deli misiniz? Burada bir şey patlasa, birisi ölse ne yaparsınız?' dedim. 'Bunlar ihtilal, isyan halinde. Ne yapacağız ya' dedi." Müdürlerin başında memur Yamanoğlu. Ve o iki gün boyunca Bumin Yamanoğlu'nun öğrencilere yaptıkları yıllarca anlatıldı. Nasıl dövdüğü, nasıl vurduğu, hatta bir öğrencinin kulağını nasıl kopardığı... Yerkel'i görünce aklıma nedense Yamanoğlu geldi. O gün İstanbul'da Yamanoğlu'nun körüklemesiyle büyüyen olaylarda Turan Emeksiz ölmüştü. Allah'tan Soma'da böyle bir şey olmadı. Not: Bunu gençler de bilsin diye yazdım. Hafızamız zayıf. Tarihi hatırlamıyoruz, gençlere de aktaramıyoruz.   En büyük acı KÖTÜ haberi aldığımda tatildeydim. Önce bir arkadaşım haber verdi. Sonra gazeteyi aradım, doğru mu diye sormak için. Haberleri yoktu. Yarım saat sonra aradılar, "Doğruymuş" dediler. Sevgili Begüm Şen ile Adnan Şen'in büyük oğulları, çok acı bir kaza sonucu hayatını kaybetmişti. Yine böyle bir tatilde Esat Edin'in ve çocuklarının ölüm haberini almış, tatili yarıda kesip dönmüştük. Yine apar topar İstanbul'a döndük gözyaşları içinde. Her erken ölümün cenazesi gibi, Alp'in cenazesinde de çok ağır bir keder vardı herkeste. Başsağlığı dilemek bile çok zordu. Büyük bir acıyı herkes paylaştı ama Begüm ve Adnan'ı hiçbir şey teselli edemez. Allah yardımcıları olsun, Allah kimseye böyle bir acı yaşatmasın. Teşvikiye Camii'nin avlusunda Fenerbahçeli dostlar kadar Galatasaraylıları görmek ise benim tek tesellim oldu. En azından spor camiası hâlâ acıları paylaşabiliyor. Çünkü geri kalanı onu bile paylaşamıyor.

NE ZAMAN ADAM OLURUZ?
Büyümenin bölerek değil birleştirerek mümkün olduğunu anladığımız zaman.

FatihAltaylı
X’te yanıtla

X’te yazı hakkında yorumlarınızı paylaşın.

  • Geçmiş yazılar

Tümü
Arınç’ın dediği gibi
Köşe Yazıları
Arınç’ın dediği gibi

Fatih Altaylı

Kasım 19, 2026

Keşke sadece 450 bin mağdur olsa
Köşe Yazıları
Keşke sadece 450 bin mağdur olsa

Fatih Altaylı

Kasım 18, 2026

Bir hafta iki olay mı!
Köşe Yazıları
Bir hafta iki olay mı!

Fatih Altaylı

Kasım 17, 2026

  • Videolar

Tümü
Fatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Bergen'i filmden önce tanımıyordum!" görseli
4 Gün Önce
FatihAltaylı
YouTube
Farah Zeynep AbdullahFatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Bergen'i filmden önce tanımıyordum!"Hayattaki gerçek lüks, kaliteli bir uykudur. Kaliteli uyku deneyimini keşfetmek için Yatsan mağazaları ve yatsan.com’a davetlisiniz. www.yatsan.com Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim 00:00 Giriş 01:36 Farah ismi, Irak/Erbil kökleri 02:58 Nasıl bir aileye doğdu? 04:28 İngiltere’ye taşınması 08:29 İsteyince ağlamak, oyunculuk yöntemi 10:07 İlk dizi Öyle Bir Geçer Zaman Ki 11:48 Şöhret ve ailenin desteği 18:47 Yılmaz Güney tweeti ve linç 24:08 Kanye West konseri eleştirisi 27:27 Bergen filmi, galada Erik Dalı 30:27 Yeni oyun: Marie Antoinette 33:10 “Bünyem dizi temposunu kaldırmıyor” 38:38 Korku filmi tutkusu 41:21 Evlilik düşünüyor mu? 46:09 Farah mı Zeynep mi, Michael Scott tişörtü 50:46 Kapanış YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli Gazeteci - Yazar Fatih Altaylı, Youtube kanalına özel gündemi yorumluyor.
Kasım 15, 2026
"İkinci bir Atatürk gelmedi!" görseli
FatihAltaylı
YouTube
Dr. Erol Mütercimler & Fatih Altaylı"İkinci bir Atatürk gelmedi!"Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim 00:00 Giriş 02:19 Mustafa Kemal Atatürk'ün "Devrimcilik" ilkesi 16:20 Atatürk'ün 20. yüzyıla etkisi 20:07 Atatürk'ün basın özgürlüğüne verdiği önem ve İstanbul Basını'na olan küskünlüğü 21:33 Atatürk diktatör müydü? 40:12 Atatürk'ün çoklu parti girişimleri 51:14 Atatürk'ün kurduğu söylenen içki sofraları 1:02:48 Montrö Boğazlar Sözleşmesi 1:08:22 Kapanış YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli Gazeteci - Yazar Fatih Altaylı, Youtube kanalına özel gündemi yorumluyor. #işbirliği
Kasım 10, 2026
Fatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Hayatım tesadüf dediğimiz şeylerle dolu!" görseli
FatihAltaylı
YouTube
Mehmet GünsürFatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Hayatım tesadüf dediğimiz şeylerle dolu!"Hayattaki gerçek lüks, kaliteli bir uykudur. Kaliteli uyku deneyimini keşfetmek için Yatsan mağazaları ve yatsan.com’a davetlisiniz. www.yatsan.com Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli 00:00 Giriş 00:54 Türkiye'de zirvedeyken neden İtalya'ya gitti? 01:53 İtalyan Lisesi, Fellini ve Amarcord 05:36 Çocukluk ve aile 07:47 Alaylı bir oyuncu: Çocukken reklam filmleri 8:36 12 yaşında Geçmiş Bahar Mimozaları ve erken şöhret 10:43 Şöhret ve ayakları yere basmak 12:54 Spor ve ekstrem sporlar 13:45 Yemek tutkusu ve Roxy yılları 15:16 Hamam ve Ferzan Özpetek'le tanışma 17:12 İtalya'ya tiyatro için gidiş 19:38 İtalyan mutfağı 21:14 Türkiye kariyeri ve Aşk Tesadüfleri Sever 3 23:02 Muhteşem Yüzyıl ve Şehzade Mustafa 26:23 Dijital diziler ve ulusal kanal dizileri 28:01 İtalya'da kızı Cloe ile dizi 30:52 Çocukları ve sanatçı aile 33:36 Yeni projeler: Aşk Tesadüfleri Sever 3 ve Hakikatin Ölümü 34:16 Bol paça ve moda 35:28 Eşi ve tanışma hikâyesi 37:15 Rollerin etkisi: Martıların Efendisi 41:05 Türkiye ve İtalya'da çalışma şartları 43:13 İtalyan sineması bunalımda mı? 45:40 Claudia Cardinale belgeseli 46:04 Edwige Fenech anekdotu 47:34 Tesadüf yoktur: Falcı ve reenkarnasyon hikâyesi 50:16 Kapanış
Kasım 8, 2026