FatihAltayli

Fatih Altaylı

Diğer yazıları
detail banner reklam

Beyin fırtınası

Köşe Yazıları

Fatih Altaylı

Nisan 4, 2020

Beyin fırtınası

Corona salgını elbette bir gün bitecek. Çok da uzak olmadığını umduğumuz bir gün. Ve biz, toplumlar ve ülkeler normale dönecek. Bu normale dönüşün en az hasarla, en kısa sürede gerçekleşebilmesi için neler yapmak lazım! Ben kendi payıma bu işi bilenlerle, taşın altında eli olanlarla konuştum. Bir fikir vermesi açısından. Nihai karar her zaman seçilmiş otoritenindir ama böylesi zorlu bir dönemde fikir üretmek her zaman iyidir. Bu yüzden hem bir röntgen çekmeye, hem de çözüm önerilerini sizler için toparlamaya çalıştım. GELECEK KAZANÇLARA TEMLİK KOYUP SANAYİDE NAKİT BIRAKMAK GEREKİR 3000 kadar şirkete mali danışmanlık veren, Türkiye’nin en büyük ve güvenilir danışmanlık şirketlerinden birinin tepe yöneticisini aradım. Ekonominin can damarı olan tüm şirketlerdeki durumu muhtemelen patronlarından daha iyi biliyordu. İşte söyledikleri: “Şu anda herkes yedek akçelerini kullanıyor. Bu 1-2 ay idare eder. Piyasa kilitli. Sonuçta ellerindeki varlıkları nakde çevirmeye kalksalar öyle bir piyasa şuan yok. Duran çark hızlı paslanır. Sanayi işletmesi kilidi vurmamalı. Yabancı rakip gelir piyasayı ele geçirir. Bugün en büyük tehlike bunu görüyorum. Nakit akış sistemi her şeydir. Bunun çökmemesi için ne gerekiyorsa yapılmalıdır. Piyasanın ihtiyacı olan nakit pompasıdır. Canlı sektörlerin elindeki para krizden çıkmak için elzemdir. Hükümet ekonomiyi tamamen durdurmayarak doğru bir iş yapmıştır ama şirketler böyle durumda tek başlarına ayakta kalamazlar. Bütün dünyada olduğu gibi desteklenmeleri gerekir. Karşılıksız değil elbet. Gerekirse gelecek kazançlarına devletin temlik koyması ile bugün için nakit akış kolaylığına sahip olmaları sağlanmalıdır.” SANAYİDE ZORUNLU FATURALAR İÇİN PİYASA YENİDEN AÇILINCA GERİ ÖDEME YAPILABİLİR Ardından sanayinin önemli isimlerinden biri ile konuştum. “Ekonominin çarklarının iyi kötü dönmeye devam etmesi iyi, ama sanayici bunun yükünü tek başına kaldıramaz. Büyük çoğunluk çark durmasın diye stoklara çalışıyor ama nereye kadar. Hammadde bitinceye kadar çalışırız. Sonrası zorlanırız. Sigorta primi geliyor, elektrik geliyor, su geliyor, muhtasar geliyor, KDV geliyor. Ödeyecek nakit durumu çoğunlukta yok. Pek çok sektör yavaşladı. Dünya çapında. İhracat düştü. Hammadde almıyor kimse. Devletten önemli beklentiler var. Az önce söylediğim ödemeler mesela. Faturalar geliyor, insanlar da sanayici başta bu firmalara kızıyoruz. Kızmaya hakkımız yok. Bu hizmetleri üretenler faturalarını keserler. Ticaretin gereğidir, doğaldır. Burada devlet devreye girmelidir. Devlet bu firmalara sen faturanı kes alacağının karşılığında ben sana para ödeyeyim der, sanayiciyi üç ay bey ay faizsiz sübvanse eder. Piyasa açıldığında ödenmek koşulu ile. Aksi takdirde piyasa daha da daralır. Fatura kesen başta enerji firmaları ve bankalar olmak üzere herkes soruna ortak olur. Açılacak davalarla hukuk sistemi kilitlenir.” PERAKENDE VE TARIM ÜRÜNLERİNDE PROBLEM FİYATLARA YAZIN YANSIR Şu sıralarda perakende firmalarına danışmanlık yapan bir eski bankacı ile de konuştum ardından: “ Şu ana iyi kötü dönen bir çark var. Belirli sektörlerde üretim talebe bağlı olarak düşüyor. Bu talepsizlik nereye kadar sürecek belli değil. Bu sonuç olarak maliyetlere yansıyacak. Kur artışı hammaddeyi etkiliyor. Boşalan depo daha zor dolar. Fiyatlar artar. Bırakın onu başka bir şey söyleyeyim. Yerli ürünleri bulamayabiliriz raflarda. Domates üreticisi mesela. Haziranda domates yemek için, biber yemek için çiftçi geçen hafta ekim yapmak zorunda idi. Yapabildi mi? Maalesef hayır. Tarımda sıkıntı yazın farklı bir evreye girer.” Perakende devlerinden biri ise bambaşka bir bakış açısı getiriyor: “Yüzlerce mağazamız kapalı. AVM’ler kapalı. Kira ödemeyeceğiz. Biz batarız. Sonuçta bu milyarlık AVM’ler batar. Bu AVM’lerin sahibi gayrimenkul yatırım şirketleri ve fonları ve bunlardan alacaklı olanlar da. Hükümet çalışma hayatı, icra dosyaları durdurulması, çekler gibi bazı düzenlemeleri yaptı, destekler açıkladı. Yine de şuan çare ilk ayağa destek. Yani üretim maliyetlerine ve üretip satmaya çalışana. Ne olur geniş açılı baksınlar. Bize üretiminin bir kısmını Uzakdoğu’da yaptıran üç kuruşluk konfeksiyoncu gözüyle bakmasınlar.” OTELCİLER ELEKTRİK FATURALARI 2 AY SONRA OKUNSUN İSTİYOR Turizmciler en dertli olan maalesef: “35 yıldır bir kez bile kapatmadığımız otellerin bazılarını kapatmak zorunda kaldık. Personelin büyük bölümünü hala korumaya çalışıyoruz ama en fazla 2 aylık canımız var. 20 gündür kasamıza tek kuruş giriş olmadı. Şu anda 20 odaya hizmet veriyoruz. Onlar da ülkelerine dönemeyenler. Fatura kesemiyoruz ama faturalar geliyor, kredi taksitleri geliyor. Şimdi elektrik şirketleri geçen yılın ortalaması ile fatura yollayacakmış. Yahu geçen yıl oteller full, enerji tüketimi dorukta. Şimdi ampul yanmıyor. O tüketim nerede! Olmayan tüketime fatura gelecek. Bu faturaları gelip sonra okunsunlar. Hiç birimiz bir yere kaçmıyoruz. zaten. ” EKONOMİYİ KAPATMAMAK DOĞRU KARAR YAĞMURLAMA SİSTEMİ İLE PARA VERİLMELİ Ve son olarak herkesin bildiği Türkiye’de önemli görevler üstlenmiş bir isimle, para politikaları üzerine konuştum. Tüm konuşmaları kendisine aktardım ve fikrini sordum. O da anlattı: “Önce şunu söyleyeyim. Yaptığı pek çok şeye katılmadığım bu hükümetin ekonomiyi kapatmama politikası doğru. Zaten bütün dünya da bunu yaptı. Kimse ülkenin düğmesini off’a çevirmedi. Bu doğru bir iş. Bunu yaparken cesur ve doğru davrandılar ama başka alanlarda aynı cesareti göremiyoruz. Konuştuğunuz herkesin söyledikleri sonuna kadar doğru. Yapılması gereken tek bir şey var bu noktada. Piyasaya para vermek. Millet işsiz kaldıktan sonra aç kalanlara para vermek çözüm değil. Bu bir dönem. Bu dönemde ekonominin can suyuna ihtiyacı var. Yağmurlama sistemi gibi para dağıtmak azım. Sokağa değil elbet. Üretici firmalara stok karşılığı faizsiz kredi bir önlemdir. Bugün piyasa kötü ama adamın üretiminin karşılığı var. Devlet al sana stok maliyetini, piyasaya çalınca öde diyecek ve üretimin sürmesini sağlayacak. Enerji firmaları haklı olarak fatura kesiyor. Devlet diyecek ki sanayiciye enerji paranı 4 ay ben ödüyorum. Sonra hesaplaşırız. SGK primin üç ay benden, hesaba yazdım, muhtasarın bende hesaba yazdım. Diyeceksin ki bu girişler olmayınca maliye ne yapacak? Çok basit. Para basacak. Bu para karşılıksız değil ki, karşılığı depoda üretimde hatta tarlada. Enflasyon falan da olmaz. Zaten şu anda piyasa durmuş. Zaten her şey geri çekilmiş, enflasyon yaratmaz. Ayrıca bugün düşünülecek şey enflasyon değil ki! İnsanların işini korumak, işyerlerinin açık kalmasını sağlamak lazım.” NOT: Yarın da bu duruma fırsata çevirmeye çalışanlardan söz etmek istiyorum biraz. Bunu işçi çıkarmak için fırsat, devletin cebine elini sokmak için imkan olarak gören iş dünyası unsurlarından. ***

Doğru adımlar

Gençlerin sokağa çıkmaması herkesin üzerinde konuştuğu doğru bir önlem. Ben de burada hatalardır belirti göstermeyen yani asemptom hastalara ve gençlerin ortalıkta fıldır fıldır gezerek risk gruplarına hastalık taşımasının yarattığı risklere dikkat çekiyordum. Karar çok yerinde. Seyahat kısıtlamaları da aynı şekilde. Faturanın sadece Batı ülkelerinden gelenlere kesilmesi ise biraz ayıp oldu. Batısı, doğusu güneyi, hicazı hastalık her yerden, dört koldan geldi. New York’tan, Milano’dan getiren de var, Mekke’den getiren de! Bunu da herkes biliyor. ***

Corona kaosunun yıldızları

Corona günlerinde iki siyasetçi çok ayrışıyor bana göre. Bunlardan biri hiç kuşkusuz Sağlık Bakanı Koca. Müthiş özveri ile kendi sağlığını bile riske ederek nefes almadan çalışıyor, doğru adımları atıyor. Bir diğeri ise Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş. Gürültü yapmıyor ama iş yapıyor. Her adımı ölçülü her adımı doğru. Şu ana kadar her ikisine de bu zor dönemin de etkisi ile 10 üzerinden 10 veriyorum. Kaos ortamları, yeni yıldızları doğurur. Corona kaosunun yıldızları Koca ve Yavaş. ***

NE ZAMAN ADAM OLURUZ?

Bilmemenin değil öğrenmemenin ayıp olduğunu unutmadığımız zaman.

FatihAltaylı
X’te yanıtla

X’te yazı hakkında yorumlarınızı paylaşın.

  • Geçmiş yazılar

Tümü
Arınç’ın dediği gibi
Köşe Yazıları
Arınç’ın dediği gibi

Fatih Altaylı

Kasım 19, 2026

Keşke sadece 450 bin mağdur olsa
Köşe Yazıları
Keşke sadece 450 bin mağdur olsa

Fatih Altaylı

Kasım 18, 2026

Bir hafta iki olay mı!
Köşe Yazıları
Bir hafta iki olay mı!

Fatih Altaylı

Kasım 17, 2026

  • Videolar

Tümü
Fatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Bergen'i filmden önce tanımıyordum!" görseli
5 Gün Önce
FatihAltaylı
YouTube
Farah Zeynep AbdullahFatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Bergen'i filmden önce tanımıyordum!"Hayattaki gerçek lüks, kaliteli bir uykudur. Kaliteli uyku deneyimini keşfetmek için Yatsan mağazaları ve yatsan.com’a davetlisiniz. www.yatsan.com Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim 00:00 Giriş 01:36 Farah ismi, Irak/Erbil kökleri 02:58 Nasıl bir aileye doğdu? 04:28 İngiltere’ye taşınması 08:29 İsteyince ağlamak, oyunculuk yöntemi 10:07 İlk dizi Öyle Bir Geçer Zaman Ki 11:48 Şöhret ve ailenin desteği 18:47 Yılmaz Güney tweeti ve linç 24:08 Kanye West konseri eleştirisi 27:27 Bergen filmi, galada Erik Dalı 30:27 Yeni oyun: Marie Antoinette 33:10 “Bünyem dizi temposunu kaldırmıyor” 38:38 Korku filmi tutkusu 41:21 Evlilik düşünüyor mu? 46:09 Farah mı Zeynep mi, Michael Scott tişörtü 50:46 Kapanış YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli Gazeteci - Yazar Fatih Altaylı, Youtube kanalına özel gündemi yorumluyor.
Kasım 15, 2026
"İkinci bir Atatürk gelmedi!" görseli
FatihAltaylı
YouTube
Dr. Erol Mütercimler & Fatih Altaylı"İkinci bir Atatürk gelmedi!"Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim 00:00 Giriş 02:19 Mustafa Kemal Atatürk'ün "Devrimcilik" ilkesi 16:20 Atatürk'ün 20. yüzyıla etkisi 20:07 Atatürk'ün basın özgürlüğüne verdiği önem ve İstanbul Basını'na olan küskünlüğü 21:33 Atatürk diktatör müydü? 40:12 Atatürk'ün çoklu parti girişimleri 51:14 Atatürk'ün kurduğu söylenen içki sofraları 1:02:48 Montrö Boğazlar Sözleşmesi 1:08:22 Kapanış YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli Gazeteci - Yazar Fatih Altaylı, Youtube kanalına özel gündemi yorumluyor. #işbirliği
Kasım 10, 2026
Fatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Hayatım tesadüf dediğimiz şeylerle dolu!" görseli
FatihAltaylı
YouTube
Mehmet GünsürFatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Hayatım tesadüf dediğimiz şeylerle dolu!"Hayattaki gerçek lüks, kaliteli bir uykudur. Kaliteli uyku deneyimini keşfetmek için Yatsan mağazaları ve yatsan.com’a davetlisiniz. www.yatsan.com Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli 00:00 Giriş 00:54 Türkiye'de zirvedeyken neden İtalya'ya gitti? 01:53 İtalyan Lisesi, Fellini ve Amarcord 05:36 Çocukluk ve aile 07:47 Alaylı bir oyuncu: Çocukken reklam filmleri 8:36 12 yaşında Geçmiş Bahar Mimozaları ve erken şöhret 10:43 Şöhret ve ayakları yere basmak 12:54 Spor ve ekstrem sporlar 13:45 Yemek tutkusu ve Roxy yılları 15:16 Hamam ve Ferzan Özpetek'le tanışma 17:12 İtalya'ya tiyatro için gidiş 19:38 İtalyan mutfağı 21:14 Türkiye kariyeri ve Aşk Tesadüfleri Sever 3 23:02 Muhteşem Yüzyıl ve Şehzade Mustafa 26:23 Dijital diziler ve ulusal kanal dizileri 28:01 İtalya'da kızı Cloe ile dizi 30:52 Çocukları ve sanatçı aile 33:36 Yeni projeler: Aşk Tesadüfleri Sever 3 ve Hakikatin Ölümü 34:16 Bol paça ve moda 35:28 Eşi ve tanışma hikâyesi 37:15 Rollerin etkisi: Martıların Efendisi 41:05 Türkiye ve İtalya'da çalışma şartları 43:13 İtalyan sineması bunalımda mı? 45:40 Claudia Cardinale belgeseli 46:04 Edwige Fenech anekdotu 47:34 Tesadüf yoktur: Falcı ve reenkarnasyon hikâyesi 50:16 Kapanış
Kasım 8, 2026