İstanbul 17°
FatihAltayli

Fatih Altaylı

Diğer yazıları
detail banner reklam

Turkovac ne zaman ve zorunlu mu?

Köşe Yazıları

Fatih Altaylı

Kasım 29, 2021

Turkovac ne zaman ve zorunlu mu?

Yerli aşı Turkovac’ın “Acil kullanım onayı” için İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu’na başvurduğu gün Bilim Kurulu üyesi Prof. Ateş Kara Teke Tek’te konuğum oldu ve Turkovac ile ilgili sorularımı yanıtladı. Programı izleyenler ve izlemeyenler o günden beri Turkovac’ı soruyorlar. Bu köşenin uzun soluklu okurları hatırlayacaktır, Turkovac ile ilgili olarak “Herkesin aşılandığı bir ortamda 3. faz çalışmasını nasıl yürüteceksiniz” diye sormuştum. Farklı bir yöntem belirlemişler. 3. faz çalışmasını Turkovac ile Sinovac aşıları arasında karşılaştırma yapacak şekilde yürütmüşler. Plasebo grubu yerine Sinovac grubu oluşturmuşlar. Kontrol grubu boş aşı değil Sinovac ile aşılanmış. Turkovac’ın 3. faz çalışmasında denek sayısı 1300 kişi olmuş. Çünkü 1300 kişiye aşı yapıldıktan hemen sonra hedef sayı olan 40 hastaya ulaşılmış. Yani denemeye katılan 40 kişi COVID 19’a yakalanmış. Bu inanılmaz bir sayı. Aynı sayıya Sinovac’ın Türkiye’de yürüttüğü faz 3 çalışmasında 13 bin hastada ulaşılmıştı. Açıklanan oran bile şu anda Türkiye’de salgının çok yaygın olduğunu göstermeye yeterli. Bu kadar sayıda denek ile yapılan 3. faz çalışması biraz yetersiz gibi. Bir örnek olarak Biontech’in 3. faz çalışması 43 bin denekle yürütülmüştü. Ateş Kara 3. faz kapsamında aşılamanın hala devam ettiğini söyledi. Ancak 40 hasta hedefine ulaşıldığı için kod kırımının yapıldığını da belirtti. Biliyorsunuz Türkiye’de kullanılan diğer iki aşının da, bilinen ve kabul görmüş başka aşıların da sadece üretildikleri ülkede değil, başka ülkelerde de 3. faz çalışmaları yürütülmüştü. Çin üretimi Sinovac’ın Türkiye’nin yanı sıra farklı Asya ve Güney Amerika ülkelerinde 3. faz klinik çalışmaları yapılmıştı. Keza Biontech de öyle. Turkovac ise şimdilik sadece Türkiye’de yürütüyor 3. faz çalışmasını. Ama Azerbaycan ile anlaşma sağlanmış, başka ülkelerle de görüşmeler sürüyormuş. Ateş Kara, Turkovac ile ilgili olarak “En az Sinovac kadar etkili. Etkinlik süresinin ne kadar olacağı henüz belli değil ama inaktif aşıların etkinlik süresi mRNA’lardan daha kısa oluyor” dedi. Şimdi İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Turkovac’ı inceleyecek. Kara’ya Kurum’un “Yerli ve Milli” olarak lanse edilen bu aşıya onay vermemesinin mümkün olmadığını, onaylamayan hekimlerin hain ilan edileceğini söyleyince itiraz etti ve “Oradaki arkadaşlar o kadar titiz çalışır ki inanamazsınız. Akıllarına yatmayan, güvenmedikleri hiçbir şeye onay vermezler” dedi. Benim tezim ise Türkiye’deki bugünkü anlayışın vermeyeni yollayıp yerine verecek olanı getirebileceği yolunda idi. İlaç ve Tıbbi Cihazlar Kurumu’ndan bana ulaşan doktorlar “Aklınızda hiç soru işareti olmasın. Bizim, çocuklarımızın, torunlarımızın kullanacağı bu ürünlere zorla onay vermemiz mümkün değil. İçiniz rahat olsun” dediler. İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu’nun kararını 2022 Ocak ayı içinde vermesi bekleniyor. Yani Turkovac’ı büyük ihtimalle Şubat ayı başında kullanıma sokabileceğiz. Ancak yerli ve milli diye mecburi de olmayacak. Hala tercih yapılabilecek ve diğer 2 aşı, yani Sinovac ve Biontech de kullanılmaya ve tercih olarak sunulmaya devam edecek. Turkovac, Kırklareli ve Şanlıurfa’daki iki tesiste üretilecek. Geliri ise tamamen kamuya kalacak. Turkovac yeni mutasyonlara karşı ne yapar, ne yapmaz, kim olur kim olmaz bilmiyorum. Ama sevindirici olan Türkiye’nin yeniden aşı üretmeye başlamış olması. ***

Tanju Özcan abartmakta haklı

Bolu Belediye Başkanı Tanju Özcan’ı günah keçisi ve faşist ilan ettiler ya, çok ama çok eğleniyorum. Evet, doğrudur Tanju Özcan, Türkiye’yi bir nevi işgal eden büyük bölümü Suriyeli sözde göçmen özde işgalcilere karşı fazla sert bir söylem içinde olabilir ama Türkiye için bir ulusal güvenlik tehdidi haline geldiği gizlenmeye çalışılan bu rezalete de başka türlü dikkat çekmesi mümkün değil. Muhtemelen Özcan, yabancılara farklı hizmet tarifesi uygulamanın çok da mümkün bir şey olmadığını kendisini eleştirenlerden daha iyi biliyordur ama adam çok açık bir biçimde bir mesaj vermeye çalışıyor. “Bu işgalcilerden bizi kurtarın” diyor. Kimileri için ucuz işgücü olan bu kitle, Türkiye için uzun vadeli bir milli güvenlik meselesidir. Bütün sınır kentlerimiz ve tüm büyük kentlerimiz bu işgalin altındadır. Düşük kur, düşük işçilik sayesinde ihracatı arttırma planının bir parçası gibi kullanılan, tarımda ucuz işgücü olarak görülen bu kitlenin giderek artacak “haklı” hak talepleri Türkiye’nin geleceği açısından sıkıntılıdır. Basit bir örnek olarak çok önemli bir ulusal güvenlik meselesi gibi görülen ve yıllardır tartışılan ana dilde eğitim meselesinde Kürtlerin yıllardır elde edemediği hakları, Araplar hızla elde etmiştir. Bugün Suriyeli göçmenler için ana dilde eğitim verilmektedir. Bir Bakan, Türkiye’nin 9 milyon Suriyeliye baktığını açıklamıştır. İçerde veya dışarda fark etmez, 9 milyon Suriyeli Türkiye’nin, Türklerin sırtındadır. Bu göçmenlerin sayısı 1 milyon civarında iken “iktidar” bunlara yılda 4 milyar dolar harcandığını söylüyordu. Bugün bunun en az 4 katı göçmen söz konusu iken bu harcamanın en az 10 milyar dolar olduğunu söylemek abartılı olmaz. Bu da 10 yıllık süreçte 100 milyar dolar demektir. Bu para bugün kasamızda mevcut olsa idi muhtemelen ekonomik krizi bu denli ağır yaşamayacaktık. Bu göçmenlerin karıştığı adi suç oranının, tüm saklama çabalarına rağmen hayli yüksek olduğu, kültürel farklılıkların yarattığı kriminal tehlikeler de cabasıdır. O yüzden Bolu Belediye Başkanı bağırmakta haklıdır. ***

Her şeyi ciddiye almayın

Eski Bakanlardan, eski AK Partililerden Hüseyin Çelik’in sözlerine epey bir kızan oldu. Bilmeyenler, haberi olmayanlar için söyleyeyim. Hüseyin Çelik’in öfkeye neden olan cümlesi şuydu: “Atatürk de dini kullanarak insanların kendine biat etmesini istiyordu.” Çelik her zaman olduğu gibi, süslü cümleler, güzel bir belagat ve araya doğruları da serpiştirerek söyleyince, söylemi etkili oldu ve tartışıldı. Çelik, Atatürk’ün Sünni inanca sahip olacak, herkes Maturidi olacak ama herkes Alevi gibi yaşayacak, itikadde Sünni, amelde Alevi bir toplum istediğini, bunu istemesinin nedeninin de Sünni inancın devlete boyun eğen tavrı olduğunu iddia etti. Çelik’in sözlerindeki din terminolojisi yanlışlarını sıralayarak, laf ebeliği yapacak değilim. Maturidiliğin 4 mezhepten biri olmadığını, Hanefilikle yan yana koyulamayacağını, ancak İmam Hanefi ekolünün Semerkand kökenli bir takipçisi olduğunu söylerim ama daha ötesine geçmem. Alanım olmayan, hakim olmadığım konuları alanımmış gibi tartışarak komik olmak istemem. Atatürk’ün dini asla kullanmadığını sadece kullanılmasını engelleme amacında olduğunu ve kimseye ne bir inanç modeli, ne de bir mezhep dayatmadığını ama aklı nispeten ön planda tutan ve Türk geleneğine uygun Maturidilikten yana olduğunu da anlatacak değilim. Ama çok daha basit ölçüm var. Çelik’in sözlerini her zaman ciddiye alıp tartışmak gerekmez. Çünkü biz The Cemaat’in devlete sızmaya çalıştığını, devlet içinde örgütlenmeye çalıştığını söylediğimiz zamanlarda da Hüseyin Bey “Cemaat devlete sızmış. Buna kargalar bile güler” demişti. O cümlesi ne kadar sağlam bir temele sahip ise bu cümlesi de o kadar sağlam bir temele sahiptir. Bu yüzden ciddiye alıp kızmak bile gereksiz bir eylemdir. Bence gülüp geçmek gerekir. ***

Niye Omicron

Corona virüsün yeni mutantı Omicron dünyada epey bir paniğe sebep oldu. Yeni ve bilinmeyen şeylerin paniğe neden olması normaldir. Bu yeni mutantın insan hücrelerine tutunma konusunda farklı yöntem geliştirdiği ve hastalığın etkinliğini bu tutunmayı engelleyerek ortadan kaldıran aşıların bu evrime karşı yetersiz kaldığı söyleniyor. Ancak hiçbir şey daha net değil. Net olan tek şey, korunma konusunda eski yöntemlerin hala geçerli olduğu. Yani maske Omicron’a karşı da koruyucu, temizlik Omicron’a karşı da etkili, mesafe Omicron’un bulaşmasını da zorlaştırıyor. Bu arada okurlar “Yunan alfabesinde harf mi bitti de omicron adı koyuldu” diye sormuş. Omicron Yunan alfabesinin 15. harfidir. Omega’dan biraz farklı söylenen bir O’yu temsil eder. Aslında alfabede sırası gelen harf Omicron değildi. Yeni mutanta “Ni” ya da “Nu” denilmesi gerekiyordu. Ancak Nu, New ile karıştırılabileceği için kullanılmadı. Onu takip eden Psi, harfi ise yaygın bur Uzakdoğu soyadı olan Xi ile özdeşleştirilebileceği için tercih edilmedi. Çünkü DSÖ, hastalık ya da virüslere isim verilirken etnik, dini, bölgesel, kültürel ve mesleki bir grubu işaret etmeyecek isimler vermek kuralına uyuyor. Bu yüzden de sıra Omicron’a gelmişti. Tanrı hepimizi Pi’den korusun diyelim.   ***

NE ZAMAN ADAM OLURUZ?

Sanatçılar okudukları şarkıların sözlerini hatırlarında tutabildiği zaman.

FatihAltaylı
X’te yanıtla

X’te yazı hakkında yorumlarınızı paylaşın.

  • Geçmiş yazılar

Tümü
Golü ye, tehlikeyi atlat
Köşe Yazıları
Golü ye, tehlikeyi atlat

Fatih Altaylı

Mayıs 22, 2026

Dostu olmayan adam
Köşe Yazıları
Dostu olmayan adam

Fatih Altaylı

Mayıs 21, 2026

Hiçbir şey yeni değil
Köşe Yazıları
Hiçbir şey yeni değil

Fatih Altaylı

Mayıs 20, 2026

  • Videolar

Tümü
"Atatürk'ü anlamak için tek kitap yeterli değil!" görseli
3 Gün Önce
FatihAltaylı
YouTube
Fatih Altaylı - Teke Tek Kitap"Atatürk'ü anlamak için tek kitap yeterli değil!"Kitapyurdu: https://www.kitapyurdu.com/?srsltid=AfmBOorlol9UhdW5ABYzEMpGL1N1tYeOW-RfhiwgTMoyO3DNHb2uF-Z6 🔎 Teke Tek Kitap’ta her ay farklı kitapları mercek altına alıyor, yazarlarını, konularını ve tartışmaya açtıkları meseleleri konuşuyoruz. 00:00 Giriş 03:27 Atatürk hakkındaki kitaplar 05:52 Lord Kinross'un "Atatürk" kitabı 11:13 Nutuk 12:38 Afet İnan'ın "Atatürk hakkında hatıralar ve belgeler" kitabı 20:25 Edward Casey "Mekânın kaderi" kitabı 21:26 Turan Farajova'nın "İstanbul Apartmanları" kitabı 24:21 Fabio Grassi'nin "Atatürk" kitabı 26:07 Ahmet Kuru'nun "İslam" kitabı 34:29 19 Mayıs 36:56 Şiir kitapları 39:12 Kapanış #işbirliği
Mayıs 19, 2026
Fatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: “Ticarette başarısız olduğum için tiyatrocu oldum” görseli
5 Gün Önce
FatihAltaylı
YouTube
Alper KulFatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: “Ticarette başarısız olduğum için tiyatrocu oldum”Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim 00:00 Giriş 02:22 Trabzonlu olması 05:10 Amerika'da neden tiyatro okumaya gitti? 07:34 Boş vakitlerinde hammallık mı yapıyordu? 11:23 Ferzan Özpetek'le Hamam filmindeki rolü neydi? 13:00 BKM'nin kuruluşundan beri orada mı? 19:50 Oynadığı diziler neler? 23:49 Askerlik anıları 29:00 Güldür Güldür'de oynamak yorucu değil mi? 33:53 Güldür Güldür'den neden ayrıldı? 35:33 Barselo oyunu nedir? 38:15 En sevdiği branş hangisi? 39:38 Çocuklarının isimleri 40:27 “Erkekler kendini ifade etmekte zorlanıyor” cümlesi 43:43 Evlilik nasıl gidiyor? 48:21 Ticari girişimlerindeki başarısı? 1:00:11 Şu anda olan oyunları neler? 1:01:09 Ortam sanatçı açısından zorlayıcı mı? 1:04:03 Kapanış YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli Gazeteci - Yazar Fatih Altaylı, Youtube kanalına özel gündemi yorumluyor.
Mayıs 17, 2026
Hantavirüs, Covid-19’dan daha büyük tehlike mi? görseli
5 Gün Önce
FatihAltaylı
YouTube
Prof. Dr. Önder Ergönül & Fatih AltaylıHantavirüs, Covid-19’dan daha büyük tehlike mi?Espresso, cold brew, filtre kahve; tek cihazda. Ninja Luxe Café Premier'ı keşfedin: https://www.sharkninja.com.tr/collections/ozel-fiyatlar?utm_source=Fatih_altayli&utm_medium=youtube&utm_campaign=shark_April26 https://www.sharkninja.com.tr/products/ninja-luxe-cafe-premier-espresso-makinesi-es601eu?utm_source=Fatih_altayli&utm_medium=youtube&utm_campaign=shark_ninja_kahve_makinesi_April26 Shark PowerDetect Clean&Empty ile güçlü algılama ve Auto-Empty sistemiyle toza temas etmeden hijyenik temizliği keşfedin: https://www.sharkninja.com.tr/products/shark-powerdetect-clean-empty-sarjli-dikey-supurge-gold-ip3251eut?utm_source=Fatih_altayli&utm_medium=youtube&utm_campaign=shark_ninja_supurge_April26 #işbirliği 00:00 Giriş 04:08 Hantavirüs nedir? 08:22 Hantavirüs türleri 10:29 Hantavirüs yayılan gemideki ilk vakalar ve dünyadaki geçmişi 24:01 Türkiye'deki hantavirüs vakaları 27:22 Hantavirüsün belirtileri 31:49 Kırım Kongo Kanamalı Ateşi 37:58 Hantavirüs yayılan gemideki insanların karantinaya alınması gerekiyor mu? 39:26 Bu gemideki hantavirüs solunum yolu ile mi yayılıyor? 40:26 Dünya Sağlık Örgütü gemideki insanların durumlarını tek tek takip ediyor mu? 41:38 Koç Üniversitesi'ndeki çalışmaları nasıl gidiyor? 44:38 Hantavirüs ismi nereden geliyor? 45:33 Önümüzdeki dönemlerde korkmamız gereken yeni virüsler olacak mı? 46:27 Grip ve zatürre aşıları 47:46 Aşıların kalp krizi yapma riskleri var mı? 51:03 Kapanış
Mayıs 17, 2026