FatihAltayli

Fatih Altaylı

Diğer yazıları

Yazı İçeriği

  • Kapitülasyonlar hortluyor

  • Saygı, Kabe, Capitol

  • Alkol yasağı bağcıya mı!

  • NE ZAMAN İNSAN OLURUZ?

detail banner reklam

Kapitülasyonlar hortluyor

Köşe Yazıları

Fatih Altaylı

Ağustos 31, 2023

Yazı İçeriği

  • Kapitülasyonlar hortluyor

  • Saygı, Kabe, Capitol

  • Alkol yasağı bağcıya mı!

  • NE ZAMAN İNSAN OLURUZ?

Saygı, Kabe, Capitol

Geçtiğimiz günlerde Sağlık Bakanlığı’nın e-reçete sistemine 5 yabancı dil eklemesini eleştirdim.

Hiçbir saygın egemen devletin, kendi resmî dili dışında bir dili kullanmadığını, bir devletin kendi resmî dili dışında bir dili hizmet dili haline getirmediğini belirttim ve böyle bir uygulamayı “kapitülasyonların hortlaması” olarak gördüğümü söyledim. Benim bu meseleye bakışım bazıları gibi “Arapça” ile sınırlı değildi.

Çok zorlarsanız belki “Lingua franca” olarak İngilizce’nin sisteme dahil edilmesi kabul edilebilirdi ama gerisi egemen bir devletin kendi kendine hakareti, kapitülasyonların yavaş yavaş geri gelmesi idi bana göre. Eğer mesele sağlık turizmi ise bunun için ayrı bir sistem kurulabilir, çok dillilik oraya mahsus kalabilirdi.

Benim “kapitülasyon” tanımımdan sonra Sağlık Bakanı Koca bir açıklama yaptı ve bu yorumun ileri bir yorum olduğunu, 6 dilli yeni e-reçete uygulamasının turistlere yönelik olduğunu açıklamak zorunda kaldı.

Ancak benim için inandırıcı değildi. Turistler Sağlık Bakanlığı’nın 2013 yılından bu yana 6 değişik dil ile hizmet verdiği çağrı merkezinden faydalanabiliyorlardı.

Ancak şimdi Sağlık Bakanlığı’nın bu uygulamasını gölgede bırakacak yeni bir “gerçek kapitülasyon” adımı atıldı.

Kanuni Sultan Süleyman tarafından önce Fransızlara tanınan, ardından neredeyse tüm Avrupa devletlerine uygulanmaya başlanan “vergi muafiyetleri” Osmanlı İmparatorluğu’nun çöküşünün en önemli nedenlerinden biri olarak görüldü. İmparatorluğun, kendi topraklarındaki egemenliğinin adım adım yok olmasına neden oldu.

Lozan’da da üzerinde en çok tartışılan ve sona erdirilmesi Avrupalıları en fazla rahatsız eden unsur kapitülasyonlardı.

Ve şimdi yeniden kapitülasyon dönemi başlıyor.

Cumhurbaşkanlığı kararı ile, Birleşik Arap Emirlikleri’ne, yani mevcut iktidarın birkaç ay öncesine kadar Türkiye’deki darbe girişiminin arkasındaki güç olarak gördüğü ülkeden yapılacak ithalata “vergi muafiyeti” getirildi.

Sorarsanız “sınırlı” diyeceklerdir.

Doğru sınırlı. “Tarım ve sanayi ürünleri” ile sınırlı.

Peki sorarım size, bu ülkeden “tarım ve sanayi ürünü” olmayan ne ithal edebiliriz ki!

Çok açık söylüyorum, eğer bu anlaşma “karşılıklılık ilkesi” içermiyorsa çok açık bir kapitülasyondur.

Birleşik Arap Emirlikleri ile başlamıştır.

Emin olun bunu Suudi Arabistan, Katar takip eder ve sonra da gerisi gelir.

Ve bir gün bu ülkeyi yeniden kuracak olanların gelecekteki en önemli sorunu da muhtemelen bu olur!

Ankara’da Anıtkabir’e yakın bir bölgede, bambaşka amaç için ayrılmış bir araziye, Anıtkabir ile aynı aks üzerinde, Anıtkabir siluetini bozacak şekilde cami yapılmasına karar verilmesi epey bir tartışmaya neden oldu ve daha da olacak gibi duruyor.

Bu tartışmaya, ABD’den bir örnekle katkı yapmak isterim.

Bilmem bilir misiniz, Amerika Birleşik Devletleri’nin başkenti Washington’da hiç gökdelen yoktur.

Bırakın gökdeleni, yüksek bina da yoktur.

Washington DC’de izin verilen en yüksek bina yüksekliği bölgeye göre 27 metre ile 40 metre arasındadır. Pennsylvania Caddesi üzerindeki birkaç yerde ise 57 metredir.

Bunun edeni ise öyle olmadığı söylense bile aslında Washington DC’nin ve ABD’ye göre demokrasinin simgesi olan Kongre binasının yani Capitol’ün 88 metrelik yüksekliğini aşmamak ve bu binayı gölgede bırakmamaktır.

Ankara’nın imar planlarının da böyle bir saygıya dayalı olması gerekir.

Ya ABD gibi geçmişinize ve geleneğinize saygı gösterirsiniz ya da Suudiler gibi dinin en önemli sembollerinden gördüğünüz Kabe’yi bile bir gökdelen çukurunun ortasına gömer, Kabe manzaralı yatak odası satarsınız.

Bu bir tercihtir. Sadece tercih…

Alkol yasağı bağcıya mı!

İstanbul Valiliği’nin belirli yerlerde alkol tüketimini yasakladığı haberi geniş bir infial uyandırır ve yaşam tarzına müdahale olarak algılanırken, ben kendi çevreme bile “Yahu bu yeni bir karar değil ayrıca pek çok medeni ülkede de benzer yasaklar var” demeye çalışıyordum.

Gerçekten de pek çok Batı ülkesinde de açık havada ve kamuya açık alanlarda içki tüketimi ile ilgili sınırlamalar vardır.

Mesela ABD’nin pek çok eyaletinde kamusal alanlarda alkol tüketimi yasaktır. Filmlerde bile görürsünüz, evsizler bile alkolü şişeyi kağıda sarararak tüketirler. Yasaktır.

İngiltere’de Londra’da genel olarak böyle bir yasak yoktur ama belediyeler bazı bölgelere yasak getirebilirler. Ancak orada da sokakta, başkalarını rahatsız edecek şekilde sarhoş olarak gezmek yasaktır. Gezerseniz hemen paketleyip götürürler.

Alkol tüketimi konusunda en rahat ülke olarak görülen Fransa’nın da başkentinde yani Paris’te kamusal alanlarda ve caddelerde içki içmek yasaktır. Caddelerde sadece içki ruhsatı olan kafelerde içki tüketebilirsiniz. Parklarda ise tamamen yasaktır. Şöyle Seine nehrine bakan bir banka oturup, iki kadeh şarap içeyim diyemezsiniz.

Tabii bu ülkelerdeki yasaklar genelde üzüm yemek içindir.

Bizdeki yasak ise muhtemelen bağcıyı hedef almaktadır.

Eğer gerçek amaç huzur ve asayişse işe İstanbul’u 19.yüzyılın Teksas’ına, 20. yüzyıl başının Chicago’suna çeviren eli silahlı çetelerden başlanırdı.

Tekel bayilerinden ve alkol yasağını hatırlatmaktan değil.

NE ZAMAN İNSAN OLURUZ?

Zerafet zafiyet zannedilmediği zaman.

FatihAltaylı
X’te yanıtla

X’te yazı hakkında yorumlarınızı paylaşın.

  • Geçmiş yazılar

Tümü
Keşke sadece 450 bin mağdur olsa
Köşe Yazıları
Keşke sadece 450 bin mağdur olsa

Fatih Altaylı

Kasım 18, 2026

Bir hafta iki olay mı!
Köşe Yazıları
Bir hafta iki olay mı!

Fatih Altaylı

Kasım 17, 2026

Gerçek liste açıklanmayınca yalanı inandırıcı olur
Köşe Yazıları
Gerçek liste açıklanmayınca yalanı inandırıcı olur

Fatih Altaylı

Kasım 16, 2026

  • Videolar

Tümü
Fatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Bergen'i filmden önce tanımıyordum!" görseli
4 Gün Önce
FatihAltaylı
YouTube
Farah Zeynep AbdullahFatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Bergen'i filmden önce tanımıyordum!"Hayattaki gerçek lüks, kaliteli bir uykudur. Kaliteli uyku deneyimini keşfetmek için Yatsan mağazaları ve yatsan.com’a davetlisiniz. www.yatsan.com Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim 00:00 Giriş 01:36 Farah ismi, Irak/Erbil kökleri 02:58 Nasıl bir aileye doğdu? 04:28 İngiltere’ye taşınması 08:29 İsteyince ağlamak, oyunculuk yöntemi 10:07 İlk dizi Öyle Bir Geçer Zaman Ki 11:48 Şöhret ve ailenin desteği 18:47 Yılmaz Güney tweeti ve linç 24:08 Kanye West konseri eleştirisi 27:27 Bergen filmi, galada Erik Dalı 30:27 Yeni oyun: Marie Antoinette 33:10 “Bünyem dizi temposunu kaldırmıyor” 38:38 Korku filmi tutkusu 41:21 Evlilik düşünüyor mu? 46:09 Farah mı Zeynep mi, Michael Scott tişörtü 50:46 Kapanış YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli Gazeteci - Yazar Fatih Altaylı, Youtube kanalına özel gündemi yorumluyor.
Kasım 15, 2026
"İkinci bir Atatürk gelmedi!" görseli
FatihAltaylı
YouTube
Dr. Erol Mütercimler & Fatih Altaylı"İkinci bir Atatürk gelmedi!"Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim 00:00 Giriş 02:19 Mustafa Kemal Atatürk'ün "Devrimcilik" ilkesi 16:20 Atatürk'ün 20. yüzyıla etkisi 20:07 Atatürk'ün basın özgürlüğüne verdiği önem ve İstanbul Basını'na olan küskünlüğü 21:33 Atatürk diktatör müydü? 40:12 Atatürk'ün çoklu parti girişimleri 51:14 Atatürk'ün kurduğu söylenen içki sofraları 1:02:48 Montrö Boğazlar Sözleşmesi 1:08:22 Kapanış YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli Gazeteci - Yazar Fatih Altaylı, Youtube kanalına özel gündemi yorumluyor. #işbirliği
Kasım 10, 2026
Fatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Hayatım tesadüf dediğimiz şeylerle dolu!" görseli
FatihAltaylı
YouTube
Mehmet GünsürFatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Hayatım tesadüf dediğimiz şeylerle dolu!"Hayattaki gerçek lüks, kaliteli bir uykudur. Kaliteli uyku deneyimini keşfetmek için Yatsan mağazaları ve yatsan.com’a davetlisiniz. www.yatsan.com Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli 00:00 Giriş 00:54 Türkiye'de zirvedeyken neden İtalya'ya gitti? 01:53 İtalyan Lisesi, Fellini ve Amarcord 05:36 Çocukluk ve aile 07:47 Alaylı bir oyuncu: Çocukken reklam filmleri 8:36 12 yaşında Geçmiş Bahar Mimozaları ve erken şöhret 10:43 Şöhret ve ayakları yere basmak 12:54 Spor ve ekstrem sporlar 13:45 Yemek tutkusu ve Roxy yılları 15:16 Hamam ve Ferzan Özpetek'le tanışma 17:12 İtalya'ya tiyatro için gidiş 19:38 İtalyan mutfağı 21:14 Türkiye kariyeri ve Aşk Tesadüfleri Sever 3 23:02 Muhteşem Yüzyıl ve Şehzade Mustafa 26:23 Dijital diziler ve ulusal kanal dizileri 28:01 İtalya'da kızı Cloe ile dizi 30:52 Çocukları ve sanatçı aile 33:36 Yeni projeler: Aşk Tesadüfleri Sever 3 ve Hakikatin Ölümü 34:16 Bol paça ve moda 35:28 Eşi ve tanışma hikâyesi 37:15 Rollerin etkisi: Martıların Efendisi 41:05 Türkiye ve İtalya'da çalışma şartları 43:13 İtalyan sineması bunalımda mı? 45:40 Claudia Cardinale belgeseli 46:04 Edwige Fenech anekdotu 47:34 Tesadüf yoktur: Falcı ve reenkarnasyon hikâyesi 50:16 Kapanış
Kasım 8, 2026