FatihAltayli

Fatih Altaylı

Diğer yazıları

Yazı İçeriği

  • Hatay bir emanettir

  • NE ZAMAN İNSAN OLURUZ?

detail banner reklam

Hatay bir emanettir

Köşe Yazıları

Fatih Altaylı

Şubat 6, 2024

Yazı İçeriği

  • Hatay bir emanettir

  • NE ZAMAN İNSAN OLURUZ?

NE ZAMAN İNSAN OLURUZ?

Bu toprakların, Anadolu’nun son 1900 yıl içinde gördüğü en yıkıcı depremin, en fazla kayıp verdiren depremin, tahminen 200 bine yakın insanımızı aramızdan alan depremin yıldönümündeyiz.

Tam bir yıl önce bugün bu topraklar çok büyük bir acı yaşadı.

Dün geceden beri kayıplarımızı anıyoruz, üzüntümüzü tekrar yaşıyoruz.

Ben acıları hatırlamaktan ama asıl olarak o acılardan yola çıkarak geleceğe bakmaktan yana oldum hep.

1999 depreminden sonra da öyle yaptım, bugün de öyle yapmaktan yanayım.

Dün canımızı yakan bir olay bizi yarına hazırlamıyorsa, canımız boşu boşuna yandı demektir.

1999 sonrası yıllarca bıkıp usanmadan hatta sizleri bıktırıp usandırıncaya kadar “Deprem deprem deprem” dedim.

Yıllarca her fırsatta Celal Şengör’le, Naci Görür’le, Türkiye’de veriye dayalı araştırma yapan neredeyse tüm jeologlarla, jeoloji mühendisleri ile televizyon programları yaptım.

Dünyanın yaşayan en büyük 4 jeoloğunu, Marmara’da kendi sağladığı 60 milyon avro ile araştırmalar yapan Sorbonne Üniversitesi profesörü Fransız Xavier Lepichon’u, modern yer biliminin kurucu babalarından Cambridge Üniversitesi profesörü Dan McKenzie’yi, Oxford Üniversitesi profesörü John Dewey’i ekrana çıkarıp, Türkiye’yi bekleyen jeolojik tehlikeleri anlattırdım.

Özellikle İstanbul’un yapı stokunu en iyi bilen kişi olan deprem mühendisi Prof. Mustafa Erdik ile defalarca program yaptım.

Bir diğer önemli deprem mühendisi Ömer Ülker’i tanımanızı sağladım.

Bu bilim insanları yüzlerce saat anlattılar, uyardılar, dil döktüler!

Sonuç?

Sonuç, Hatay depremi.

Sonuç, sayısını bilmediğimiz ama 200 bine yakın olduğunu tahmin edebildiğimiz kayıp.

Sonuç, hasar alan 11 kent.

Sonuç, yok olan bir kent, yok olan bir tarih.

11 kentimizi etkileyen depremin merkez üssü Hatay ya da Antakya olmasa da, en büyük kaybı verdiğimiz yer Hatay, Hatay’ın merkezi Antakya.

Bugün değerini ve önemini çok daha iyi anladığımız Antakya.

11 kentimizin tümü acıyı yaşadı, Kahramanmaraş ve Adıyaman’da da ciddi kayıplar meydana geldi, Gaziantep epey can kaybetti, Şanlıurfamız depremi derinden yaşadı ama 6 Şubat Depremi asıl olarak Hatay’ın vurdu.

Antakya’yı yok etti.

Bugün Antakya’nın yüzde 80’i yok.

Kentleri yaşayan organizmalara benzetmek gerekirse, bedeninin yüzde 80’ini kaybetmiş bir organizmanın, kendi kendini tamir edebilme, kendini yeniden var edebilme olasılığını bir düşünün.

Diğer kentlerimizin kendilerini onarma, tamir etme kapasiteleri çok şükür ki ayakta kaldı. Biraz destekle toparlayacaklar çünkü hayatiyetlerini kaybetmediler.

Hatay ise böyle bir şansa sahip değil.

Bu sayfaya koyduğum fotoğraflara bakarsanız ne demek isteğimi daha iyi anlayacaksınız.

Hatay’dan, Antakya’dan geriye kalan bu.

Koca bir kenti yeniden yapmak, bir büyük tarihi yeniden inşa etmek gerekiyor.

Bunu yaparken dikkat edilmesi gereken tek bir şey var.

Kentin canlı bir organizma olduğunu hatırlamak ve ne kadarını kaybetmiş olursa olsun, yanlış bir doku naklinin organizmayı tamamen yok edeceğini akıldan çıkarmamak.

Hatay ve Antakya kendine gelebilmek, yeniden yaşayabilmek için dışardan desteğe çok ama çok ihtiyaç duyuyor.

Fakat bunu ne Sovyet mantığı ile blok blok binalar yaparak yapabiliriz, ne modernist mantıkla yaklaşarak üstenci bir tavırla “Biz yeni Hatay’a böyle bir yapılaşma tarzını uygun gördük” diye dayatabiliriz, ne de TOKİ mantığı ile kutu kutu binalar yapıp, içine mutsuz insanlar yerleştirerek bu kadim kenti yeniden var edebiliriz.

Hatay’da yapılması gereken çok açıktır.

3000 yıldır kendi kendini var eden, 2000 yıl önce benzer bir büyük depremin yaralarını Roma medeniyeti sayesinde sarabilen bu kentin kendini yeniden “organik” bir biçimde onarmasını sağlayacak kaynak ve imkanları sağlamak, zaman alması muhtemel bu süreç zarfında Hatay halkının sağlıklı bir biçimde barınmasını sağlayacak geçici konutları kent dışı rezerv alanlarda inşa etmek, kentin içindeki tarihi alanı belki Varşova benzeri bir yaklaşımla, belki de uygarlık tarihine geçecek yeni bir  tavırla, eskinin izlerini taşıyacak biçimde yeniden inşa ederken, kentin geri kalanının da o kentin yaşayanlarınca doğal ama sağlam ve sağlıklı biçimde yeniden oluşmasını tarihinde ikinci kez yapması için bir ortam yaratmak gerekir.

Geçen bir yılda fazla bir şey yapılmamış olması belki de Hatay’ın şansı olmuştur.

Şimdi de yapılması gereken, alelacele yeni bir Hatay inşa etmek değil, alelacele Hataylılara insanca yaşanabilecek ve Hatay’ın yeniden yapılmasını bekleyebilecekleri insani ortamı sağlamaktır.

Ve kentlerini mecburen terk eden Hataylılarda eve dönüş umudunu canlandırmaktır.

Hatay bize tarihin mirası, bize Atatürk’ün emanetidir.

Hıyanet olmaz.

Hepimizin başı bir kez daha sağ olsun.

Felaketlerden acı değil ders çıkardığımız zaman.

FatihAltaylı
X’te yanıtla

X’te yazı hakkında yorumlarınızı paylaşın.

  • Geçmiş yazılar

Tümü
Bir makam şoförünün araladığı bürokratik utanç perdesi
Köşe Yazıları
Bir makam şoförünün araladığı bürokratik utanç perdesi

Fatih Altaylı

Kasım 20, 2026

Arınç’ın dediği gibi
Köşe Yazıları
Arınç’ın dediği gibi

Fatih Altaylı

Kasım 19, 2026

Keşke sadece 450 bin mağdur olsa
Köşe Yazıları
Keşke sadece 450 bin mağdur olsa

Fatih Altaylı

Kasım 18, 2026

  • Videolar

Tümü
Fatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Bergen'i filmden önce tanımıyordum!" görseli
5 Gün Önce
FatihAltaylı
YouTube
Farah Zeynep AbdullahFatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Bergen'i filmden önce tanımıyordum!"Hayattaki gerçek lüks, kaliteli bir uykudur. Kaliteli uyku deneyimini keşfetmek için Yatsan mağazaları ve yatsan.com’a davetlisiniz. www.yatsan.com Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim 00:00 Giriş 01:36 Farah ismi, Irak/Erbil kökleri 02:58 Nasıl bir aileye doğdu? 04:28 İngiltere’ye taşınması 08:29 İsteyince ağlamak, oyunculuk yöntemi 10:07 İlk dizi Öyle Bir Geçer Zaman Ki 11:48 Şöhret ve ailenin desteği 18:47 Yılmaz Güney tweeti ve linç 24:08 Kanye West konseri eleştirisi 27:27 Bergen filmi, galada Erik Dalı 30:27 Yeni oyun: Marie Antoinette 33:10 “Bünyem dizi temposunu kaldırmıyor” 38:38 Korku filmi tutkusu 41:21 Evlilik düşünüyor mu? 46:09 Farah mı Zeynep mi, Michael Scott tişörtü 50:46 Kapanış YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli Gazeteci - Yazar Fatih Altaylı, Youtube kanalına özel gündemi yorumluyor.
Kasım 15, 2026
"İkinci bir Atatürk gelmedi!" görseli
FatihAltaylı
YouTube
Dr. Erol Mütercimler & Fatih Altaylı"İkinci bir Atatürk gelmedi!"Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim 00:00 Giriş 02:19 Mustafa Kemal Atatürk'ün "Devrimcilik" ilkesi 16:20 Atatürk'ün 20. yüzyıla etkisi 20:07 Atatürk'ün basın özgürlüğüne verdiği önem ve İstanbul Basını'na olan küskünlüğü 21:33 Atatürk diktatör müydü? 40:12 Atatürk'ün çoklu parti girişimleri 51:14 Atatürk'ün kurduğu söylenen içki sofraları 1:02:48 Montrö Boğazlar Sözleşmesi 1:08:22 Kapanış YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli Gazeteci - Yazar Fatih Altaylı, Youtube kanalına özel gündemi yorumluyor. #işbirliği
Kasım 10, 2026
Fatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Hayatım tesadüf dediğimiz şeylerle dolu!" görseli
FatihAltaylı
YouTube
Mehmet GünsürFatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Hayatım tesadüf dediğimiz şeylerle dolu!"Hayattaki gerçek lüks, kaliteli bir uykudur. Kaliteli uyku deneyimini keşfetmek için Yatsan mağazaları ve yatsan.com’a davetlisiniz. www.yatsan.com Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli 00:00 Giriş 00:54 Türkiye'de zirvedeyken neden İtalya'ya gitti? 01:53 İtalyan Lisesi, Fellini ve Amarcord 05:36 Çocukluk ve aile 07:47 Alaylı bir oyuncu: Çocukken reklam filmleri 8:36 12 yaşında Geçmiş Bahar Mimozaları ve erken şöhret 10:43 Şöhret ve ayakları yere basmak 12:54 Spor ve ekstrem sporlar 13:45 Yemek tutkusu ve Roxy yılları 15:16 Hamam ve Ferzan Özpetek'le tanışma 17:12 İtalya'ya tiyatro için gidiş 19:38 İtalyan mutfağı 21:14 Türkiye kariyeri ve Aşk Tesadüfleri Sever 3 23:02 Muhteşem Yüzyıl ve Şehzade Mustafa 26:23 Dijital diziler ve ulusal kanal dizileri 28:01 İtalya'da kızı Cloe ile dizi 30:52 Çocukları ve sanatçı aile 33:36 Yeni projeler: Aşk Tesadüfleri Sever 3 ve Hakikatin Ölümü 34:16 Bol paça ve moda 35:28 Eşi ve tanışma hikâyesi 37:15 Rollerin etkisi: Martıların Efendisi 41:05 Türkiye ve İtalya'da çalışma şartları 43:13 İtalyan sineması bunalımda mı? 45:40 Claudia Cardinale belgeseli 46:04 Edwige Fenech anekdotu 47:34 Tesadüf yoktur: Falcı ve reenkarnasyon hikâyesi 50:16 Kapanış
Kasım 8, 2026