Fırından taze çıkmış sonuçlar

Pazar günü vaktiniz vardır diye düşünüp sizi biraz sayılara boğayım.

Çünkü elimde dumanı tüten bir anket sonucu var. Gıcır gıcır.

Ankara Araştırma ve Danışmanlık’ın 2004 kişi ile yaptığı ve hata payı yüzde 2,1 olan yeni anketi var.

Dün bitmiş ve bana yolladılar.

Araştırmanın anketine katılanların yüzde 35,8’i son genel seçimde AK Parti’ye oy vermiş. CHP’ye oy verenlerin oranı yüzde 25,8, MHP’nin oranı yüzde 10,3, İYİ Parti’nin oranı yüzde 10,1 ve DEM’in oranı yüzde 8,9.

Ankete katılanlarda 2023 Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde Erdoğan’a oy verenlerin oranı yüzde 49,3, Kılıçdaroğlu’na oy verenlerin oranı ise yüzde 44,9’muş.

Yani örneklemi oldukça doğru ve temsiliyet oranı yüksek bir anket.

Bu örnekleme sorulan ilk soru “Bugün bir seçim olsa hangi partiye oy verirsiniz?”.

Bu soruya gelen yanıtlara göre CHP hâlâ 1. parti olma durumunu koruyor.

CHP’nin oy oranı kararsızlar dağıtılmadan yüzde 25, kararsızlar dağıtıldıktan sonra yüzde 32,2.

AK Parti’nin oy oranı ise kararsızlar dağıtılmadan yüzde 22,9, dağıtıldıktan sonra yüzde 29,5.

Üçüncü parti DEM olmuş ve oy oranı kararsızlar dağıtılmadan yüzde 7,2, kararsızlar dağıtıldıktan sonra yüzde 9,3.

MHP’nin oyu kararsızlar dağıtılmadan yüzde 5,5, dağıtıldıktan sonra yüzde 7,1.

Takip eden parti İYİ Parti, kararsızlar dağıtılmadan yüzde 4,9, kararsızlar dağıtıldıktan sonra ise 6,3.

Ardından Anahtar Parti gelmiş. Kararsızlar dağıtılmadan yüzde 3,6, dağıtıldıktan sonra 4,7.

Yeniden Refah’a teveccüh gösterenlerin oranı kararsızlar dağıtılmadan yüzde 2,7, dağıtıldıktan sonra yüzde 3,5.

Anlamlı oranda oy almayı başaran son parti Zafer Partisi olmuş ve kararsızlar dağılmadan yüzde 2,3, dağıtıldıktan sonra yüzde 3 oy almış.

Oranlar benim düşündüğümden farklı. Zafer Partisi’ni daha yüksek beklerdim. Yeniden Refah’ı da. Anahtar Parti ikisinden de oy çalmış gibi.

Cumhurbaşkanı kim olsun

“Cumhurbaşkanlığı seçiminde kime oy verirsiniz?” sorusuna verilen yanıtlar da ilginç ve benim beklentimin dışında.

İlk soruda AK Parti adayı Erdoğan’ın karşısına CHP adayı olarak İmamoğlu konulmuş.

Bu durumda kararsızlar dağıtılmadan İmamoğlu yüzde 43,4, Erdoğan ise 35,7 oranında oy almış. Oy kullanmam diyenlerin oranı yüzde 13,3 olmuş.

Yüzde 8,6 oranındaki kararsızlar dağıtılınca İmamoğlu’nun oyu yüzde 55,6’ya Erdoğan’ın oyu ise yüzde 44,4’e yükselmiş.

İkinci soruda ise Erdoğan’la yarışan CHP adayı Mansur Yavaş.

Burada kararsızlar dağıtılmadan Mansur Yavaş yüzde 41,2, Erdoğan ise yüzde 32,4 oy alıyor. Yüzde 11,1 oranındaki kararsızlar dağıtıldığında Yavaş’ın oyu yüzde 56’ya, Erdoğan’ın oyu ise yüzde 49’a çıkıyor. Burada matematiksel olarak garip gibi görünen sonucun çıkmasının nedeni “Oy kullanmam” diyenlerin oranının yüzde 15,3’e çıkması, dağıtılan kararsızların sayısının artması.

Ve son olarak da Erdoğan’ın karşısına Özgür Özel’i koymuşlar ankette.

Burada da kararsızlar dağıtılmadan Özel 37,7, Erdoğan ise 36,6 oy oranına ulaşıyor.

Kararsızlar yüzde 9,3 olurken “Oy kullanmam” diyenlerin oranı artıyor ve 16,4’e çıkıyor.

Kararsızlar dağıtıldıktan sonra Özgür Özel yüzde 50,7, Erdoğan ise yüzde 49,3 oy alıyor.

Benim bakış açıma göre, Özel’in aday olması durumunda Erdoğan bir kez daha kazanır gibi görünüyor.

Yavaş ve İmamoğlu’nun Erdoğan karşısındaki şansı çok daha yüksek.

Erken seçim isteyenlerin oranı yüzde 59,9, istemeyenlerin oranı ise yüzde 32,4. Bu oranlar erken seçimi zorlar gibi durmuyor. Ara seçim talebinde de durum farklı değil. Ara seçim olmalı diyenler yüzde 54,1, gerek yok diyenler ise yüzde 36,6.

Algı değişimi

Bu meyanda toplumda “AK Parti hep kazanır” algısı da artık geçerli değil.

“İlk seçimde hangi parti 1. parti olur?” sorusuna verilen yanıtlarda CHP AK Parti’yi geçmiş. Seçmenin yüzde 43,4’ü “CHP birinci parti olur” derken, “AK Parti birinci parti olur” diyenler yüzde 40’da kalmış.

“Cumhurbaşkanlığı seçimini kim kazanır?” sorusunda da “Muhalefetin adayı kazanır” diyenler yüzde 46,8, “Cumhur İttifakı’nın adayı kazanır” diyenlerin oranı ise 42,3’te kalmış.

Anketin geri kalan bölümlerinden ilginç bulduğum yerleri de yarın paylaşırım.

Bu ilk bölümde benim gördüğüm şu.

Türkiye artık dev bir sağ ve muhafazakar topluma dönüşmüş. Daha doğrusu kendini muhafazakar zanneden bir toplum haline gelmişiz. Ancak sokaktaki ve televizyonlardaki görüntünün muhafazakarlıkla pek alakası yok. Sağ ve sol oranı on yıllardır pek değişmiyor.

Türkiye’nin içinde bulunduğu “felaket” duruma karşı, AK Parti’nin hâlâ bu oranda oy alabiliyor olması gerçek bir mucize gibi. Bunun tamamen Erdoğan’ın kişisel karizmasına bağlı olduğunu söylemek yalan olmaz. Ancak aynı karizma nedeniyle karşıtlık da konsolide oluyor ve CHP’nin iki olası adayı Erdoğan’ı rahatça yeniyor.

Ancak 23 yıllık iktidarın sonunda, üstelik son dönemde böyle bir başarısızlığa rağmen Erdoğan’ın ve partisinin hâlâ ulaşabildiği oy oranı mucizevi.