FatihAltayli

Fatih Altaylı

Diğer yazıları
detail banner reklam

Modernleşme uğruna oğlunu bile öldüren Çar'ın şehri

Köşe Yazıları

Fatih Altaylı

Eylül 7, 2013

Modernleşme uğruna oğlunu bile öldüren Çar'ın şehri

BIRAKIN siyaseti, savaş tamtamlarını, tatsız tuzsuz tüm konuları... Size biraz dünyanın en güzel şehirlerinden St. Petersburg'u ve bizim "Deli', Rusların ve tüm dünyanın "Büyük' dediği kurucusu Çar Petro'yu anlatayım.

Çar Petro 1682 yılında tahta çıktığında 10 yaşındaymış.

Bu nedenle olsa gerek fiili olarak ülkeyi yöneten ablasıymış. Ancak Petro 17 yaşına gelince bir saray darbesiyle ablasını ve ağabeyi İvan'ı devre dışı bırakarak tek ve gerçek Çar olarak Rus İmparatorluğu'nun başına geçmiş.

Geçer geçmez de imparatorluğu büyütmenin, modernleştirmenin ve Avrupalılaştırmanın gerekliliğini, aksi takdirde Rus İmparatorluğu'nun tutucu yapısıyla çökmeye mahkûm olduğunu görmüş.

Bunun için de kafasında iki yol varmış.

Birincisi, kilisenin yani dinin devlet yönetimindeki etkini azaltmak, diğeri ise denizlere hâkim olacak büyük bir donanmaya sahip olmak. Ancak bu donanmaya Karadeniz'de sahip olmanın bir anlamı olmadığını, Karadeniz'deki bir donanmanın Osmanlı hâkimiyetindeki Boğazlar'dan çıkamayacağını görmüş.

Bu yüzden de yüzünü kuzeye, Baltık Denizi'ne çevirmiş.

Ancak buralar İsveç Krallığı'nın hâkimiyetinde olduğu için İsveç'e savaş açmış.

İsveç Kralı'nı bozguna uğratmış, kral Osmanlı'ya sığınmış ve bu savaş İsveç Krallığı için sonun başlangıcı olmuş.

Rusya ve Petro için başlangıç.

Petro, Baltık Denizi kıyısında büyük bir kent kurmaya ve donanmayı burada oluşturup konuşlandırmaya karar vermiş.

Neva Nehri'nin Baltık'la buluştuğu noktayı yeni şehrin kurulacağı yer olarak seçmiş.

Ancak bir sorun varmış.

Bu arazi tamamen bataklıkmış.

Sibirya dahil olmak üzere bütün ülkeye bir çağrı yapmış, "Herkes bir çuval toprak, taşıyabileceği kadar kaya alsın buraya gelsin' diye. Bataklık kurutulmuş.

42 ada oluşturulmuş; İtalya'dan, Fransa'dan Avrupa'nın en iyi mimarları getirilmiş ve Avrupai bir kent kurulmuş.

Tabii tüm bu çalışmalar sırasında 300 bin Rus bataklıklarda can vermiş. Bir rivayete göre, bir papaz çocukluğunda Petro'ya geleceği anlatmış ve "Sen çok büyük bir Çar olacaksın. Kuzey ülkelerini fethedeceksin. Orada bir başkent kuracaksın ve o başkente azizlerden birinin adını vereceksin' demiş.

Bunun etkisiyle olsa gerek Petro bu yeni kente Aziz Peter'den esinlenerek Sankt Petersburg adını vermiş.

Kent 16 Mayıs 1703 günü "açılmış' ve başkent Moskova'dan buraya taşınmış. Bolşevik İhtilali'ne kadar da başkent olarak kalmış.

Burada bir tersane kuran ve dev bir donanma oluşturan Petro, temelinde bilim ve kültürün olmadığı bir devletin yaşayamayacağını da biliyormuş. Her yere kütüphaneler, bilim merkezleri, bilimi halka anlatmak ve öğretmek için bilim müzeleri kurdurmuş.

Tiyatrolar, konser salonları, opera binaları inşa ettirmiş. Rusya'yı tam anlamıyla modern bir Avrupalı ülke haline getirmeye çalışmış.

En büyük korkusu ise ölümünden donra Rusların yeniden eski tutuculuğuna dönmesi, kilisenin yeniden ülke yönetiminde egemen hale gelmesiymiş.

Hayli dindar olmasına rağmen, devlet ile kilisenin kesinlikle ayrı olması gerektiğine inanıyormuş.

Ancak ilk eşi ve o eşinden olma tek oğlu, babanın aksine oldukça "sofu' ve kilisenin etkisinde kişiliklermiş.

Çar Petro, ölümünden sonra tahta geçecek oğlunun modernleşme çabalarını sürdüremeyeceğini görünce hayatının en zor kararını almış. Oğlunu ve eşini once tutuklatmış, sonra da öldürtmüş.

"Rusya'nın büyük ve modern bir ülke olması için başka çarem yoktu' demiş.

Büyük bir ihtimalle Petro sayesinde bugün Rus edebiyatı, Rus müziği, Rus balesi diye büyük bir dünya mirasına sahibiz.

St. Petersburg'daki eski kışlık saray, bugün dünyanın en büyük sanat koleksiyonuna sahip ve en iyi müzesi olarak tanımlanıyor.

St. Petersburg Puşkin'in, Anna Ahmatova'nın, Rimski Korsakov'un ve daha onlarca büyük sanatçının yaşadığı, eserlerini verdiği şehir...



NE ZAMAN ADAM OLURUZ?
Ahlaki değer olmayınca her şeyin değerini yitirdiğini anladığımız zaman.

FatihAltaylı
X’te yanıtla

X’te yazı hakkında yorumlarınızı paylaşın.

  • Geçmiş yazılar

Tümü
Keşke sadece 450 bin mağdur olsa
Köşe Yazıları
Keşke sadece 450 bin mağdur olsa

Fatih Altaylı

Kasım 18, 2026

Bir hafta iki olay mı!
Köşe Yazıları
Bir hafta iki olay mı!

Fatih Altaylı

Kasım 17, 2026

Gerçek liste açıklanmayınca yalanı inandırıcı olur
Köşe Yazıları
Gerçek liste açıklanmayınca yalanı inandırıcı olur

Fatih Altaylı

Kasım 16, 2026

  • Videolar

Tümü
Fatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Bergen'i filmden önce tanımıyordum!" görseli
4 Gün Önce
FatihAltaylı
YouTube
Farah Zeynep AbdullahFatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Bergen'i filmden önce tanımıyordum!"Hayattaki gerçek lüks, kaliteli bir uykudur. Kaliteli uyku deneyimini keşfetmek için Yatsan mağazaları ve yatsan.com’a davetlisiniz. www.yatsan.com Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim 00:00 Giriş 01:36 Farah ismi, Irak/Erbil kökleri 02:58 Nasıl bir aileye doğdu? 04:28 İngiltere’ye taşınması 08:29 İsteyince ağlamak, oyunculuk yöntemi 10:07 İlk dizi Öyle Bir Geçer Zaman Ki 11:48 Şöhret ve ailenin desteği 18:47 Yılmaz Güney tweeti ve linç 24:08 Kanye West konseri eleştirisi 27:27 Bergen filmi, galada Erik Dalı 30:27 Yeni oyun: Marie Antoinette 33:10 “Bünyem dizi temposunu kaldırmıyor” 38:38 Korku filmi tutkusu 41:21 Evlilik düşünüyor mu? 46:09 Farah mı Zeynep mi, Michael Scott tişörtü 50:46 Kapanış YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli Gazeteci - Yazar Fatih Altaylı, Youtube kanalına özel gündemi yorumluyor.
Kasım 15, 2026
"İkinci bir Atatürk gelmedi!" görseli
FatihAltaylı
YouTube
Dr. Erol Mütercimler & Fatih Altaylı"İkinci bir Atatürk gelmedi!"Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim 00:00 Giriş 02:19 Mustafa Kemal Atatürk'ün "Devrimcilik" ilkesi 16:20 Atatürk'ün 20. yüzyıla etkisi 20:07 Atatürk'ün basın özgürlüğüne verdiği önem ve İstanbul Basını'na olan küskünlüğü 21:33 Atatürk diktatör müydü? 40:12 Atatürk'ün çoklu parti girişimleri 51:14 Atatürk'ün kurduğu söylenen içki sofraları 1:02:48 Montrö Boğazlar Sözleşmesi 1:08:22 Kapanış YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli Gazeteci - Yazar Fatih Altaylı, Youtube kanalına özel gündemi yorumluyor. #işbirliği
Kasım 10, 2026
Fatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Hayatım tesadüf dediğimiz şeylerle dolu!" görseli
FatihAltaylı
YouTube
Mehmet GünsürFatih Altaylı ile Pazar Sohbeti: "Hayatım tesadüf dediğimiz şeylerle dolu!"Hayattaki gerçek lüks, kaliteli bir uykudur. Kaliteli uyku deneyimini keşfetmek için Yatsan mağazaları ve yatsan.com’a davetlisiniz. www.yatsan.com Teke Tek Bilim ▷ https://www.youtube.com/@TekeTekBilim YouTube kanalına abone olmak için ▷ http://bit.ly/FatihAltayli 00:00 Giriş 00:54 Türkiye'de zirvedeyken neden İtalya'ya gitti? 01:53 İtalyan Lisesi, Fellini ve Amarcord 05:36 Çocukluk ve aile 07:47 Alaylı bir oyuncu: Çocukken reklam filmleri 8:36 12 yaşında Geçmiş Bahar Mimozaları ve erken şöhret 10:43 Şöhret ve ayakları yere basmak 12:54 Spor ve ekstrem sporlar 13:45 Yemek tutkusu ve Roxy yılları 15:16 Hamam ve Ferzan Özpetek'le tanışma 17:12 İtalya'ya tiyatro için gidiş 19:38 İtalyan mutfağı 21:14 Türkiye kariyeri ve Aşk Tesadüfleri Sever 3 23:02 Muhteşem Yüzyıl ve Şehzade Mustafa 26:23 Dijital diziler ve ulusal kanal dizileri 28:01 İtalya'da kızı Cloe ile dizi 30:52 Çocukları ve sanatçı aile 33:36 Yeni projeler: Aşk Tesadüfleri Sever 3 ve Hakikatin Ölümü 34:16 Bol paça ve moda 35:28 Eşi ve tanışma hikâyesi 37:15 Rollerin etkisi: Martıların Efendisi 41:05 Türkiye ve İtalya'da çalışma şartları 43:13 İtalyan sineması bunalımda mı? 45:40 Claudia Cardinale belgeseli 46:04 Edwige Fenech anekdotu 47:34 Tesadüf yoktur: Falcı ve reenkarnasyon hikâyesi 50:16 Kapanış
Kasım 8, 2026